ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଗତ ବୁଧବାର ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପାଇଁ ଢାକାର ହଜରତ ଶାହଜଲାଲ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିମାନବନ୍ଦରରେ ଭିଭିଆଇପି ଅତିଥିମାନଙ୍କର ଏକ ସମାବେଶ ହୋଇଥିଲା। ବାଂଲାଦେଶର ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀକାଳୀନ ସରକାରଙ୍କ ବାଣିଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଶେଖ ବଶିରୁଦ୍ଦିନ ଏବଂ ଚୀନ୍ ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ ୟାଭୋ ୱେନଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତିରେ ବାଂଲାଦେଶୀ ଆମ୍ବଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରଥମ ମାଲ ଚୀନକୁ ପଠାଯାଇଥିଲା। ହୁନାନ୍ ପ୍ରଦେଶକୁ ପଠାଯାଇଥିବା ପଠାଣରେ 10 ଟନ୍ ତାଜା ଆମ୍ବ ଥିଲା। ଉଭୟ ଦେଶ ଏହାକୁ କେବଳ ବାଣିଜ୍ୟ ପାଇଁ ନୁହେଁ ବରଂ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାରର ସମ୍ପର୍କ ପାଇଁ ଏକ ନୂତନ ଆରମ୍ଭ ବୋଲି କହିଛନ୍ତି।
ପୂର୍ବତନ ବାଂଲାଦେଶ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶେଖ ହାସିନାଙ୍କ ଆମ୍ବ କୂଟନୀତି ସବୁବେଳେ ଖବରର ଶିରୋନାମାରେ ରହିଆସିଛି। ସେ ବାଂଲାଦେଶରୁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦିଙ୍କ ସମେତ ଅନେକ ଭାରତୀୟ ରାଜନେତାଙ୍କୁ ତାଜା ଆମ୍ବ ପଠାଉଥିଲେ । ମାତ୍ର ସେହି ସମାନ ଆମ୍ବଗୁଡ଼ିକର ମିଠା ଏବେ ଚୀନ୍ ଆଡକୁ ମୁହାଁଇଛି। ଏହା ଭାରତ ଏବଂ ବାଂଲାଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କରେ ଥିବା ତିକ୍ତତା ଏବଂ ସଦ୍ୟତମ ଭୂରାଜନୈତିକ ବାସ୍ତବତାର ପ୍ରତୀକ। ଠିକ୍ ସେହିପରି ଗତବର୍ଷ ହସିନା ଦେଶ ଛାଡିବା ପରେ ୟୁନୁସ ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ସରକାରୀ ଗସ୍ତରେ ଚୀନ୍ ଯାଇଥିଲେ। ଏହା ସୂଚାଇ ଦେଉଥିଲା ଯେ ହସିନାଙ୍କ ସମୟରେ ଭାରତ ଯେପରି ବାଂଲାଦେଶର ବୈଦେଶିକ ନୀତିରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ ସ୍ଥାନ ପାଇଥିଲା, ଆଉ ସେହିପରି ସ୍ଥାନ ପାଇବ ନାହିଁ। ସେବେଠାରୁ ସେ ନିରନ୍ତର ଭାରତ ବିରୋଧୀ ବୟାନ ଦେଇ ଆସୁଛନ୍ତି।
ଶନିବାର ଚୀନ୍ ବାଣିଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ୱାଙ୍ଗ ୱେଣ୍ଟାଓ ବାଂଲାଦେଶରେ ବାଣିଜ୍ୟ ଏବଂ ନିବେଶ ସୁଯୋଗ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିବା ପାଇଁ 100 ରୁ ଅଧିକ ଶିଳ୍ପ ନେତାଙ୍କ ସହିତ ଢାକାରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ। ରବିବାର ଦିନ, ମହମ୍ମଦ ୟୁନୁସ୍ ମଧ୍ୟ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ବାଣିଜ୍ୟ ସମ୍ପର୍କିତ ଏହି ସମ୍ମିଳନୀରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ଚୀନ୍ ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ ୟାଓ ୱେନଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ଏହା ବାଂଲାଦେଶ ଗସ୍ତରେ ଥିବା ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଚୀନ୍ ବ୍ୟବସାୟିକ ପ୍ରତିନିଧି ଦଳ। ବାଂଲାଦେଶ ଚୀନ୍ ସହିତ ଘନିଷ୍ଠ ସହଯୋଗ ଚାହୁଁଛି। ଏହା ଚଳିତ ବର୍ଷ ଫେବୃଆରୀରେ ବାଂଲାଦେଶର ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀକାଳୀନ ସରକାରଙ୍କ ଚୀନ ଗସ୍ତ ସହିତ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ୟୁନୁସ ଏକ ବଡ଼ ପ୍ରତିନିଧିମଣ୍ଡଳୀ ସହିତ ବେଜିଂରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ।
ବେଜିଂ ଗସ୍ତ ସମୟରେ ୟୁନୁସ କହିଥିଲେ ଯେ ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବର ସେଭେନ୍ ସିଷ୍ଟର ଷ୍ଟେଟ୍ସ ସ୍ଥଳଭାଗରେ ଘେରି ରହିଛି ଏବଂ ସମୁଦ୍ରରେ ପହଞ୍ଚିବା ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର କୌଣସି ରାସ୍ତା ନାହିଁ। ଏହି ସମଗ୍ର ଅଞ୍ଚଳର ଏକମାତ୍ର ରକ୍ଷକ ହେଉଛି ବାଂଲାଦେଶ। ଏହା ପରେ, ଭାରତ ଭାରତୀୟ ବିମାନବନ୍ଦର ଏବଂ ବନ୍ଦରରୁ ବାଂଲାଦେଶକୁ ଦିଆଯାଉଥିବା ଟ୍ରାନ୍ସ-ସିପମେଣ୍ଟ ସୁବିଧାକୁ ବନ୍ଦ କରିଦେଇଥିଲା।
୨୦୨୩-୨୪ ବର୍ଷରେ ଭାରତ ଏବଂ ବାଂଲାଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ୧୪ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ବାଣିଜ୍ୟ ହୋଇଥିଲା। ଏଥିରେ ବାଂଲାଦେଶରୁ ଭାରତକୁ ୧.୯୭ ବିଲିୟନ ଡଲାର ମୂଲ୍ୟର ସାମଗ୍ରୀ ଆସିଥିଲା। ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ, ଭାରତର ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ବାଣିଜ୍ୟ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବ ପକାଇବ।
ଏପରି ପରିସ୍ଥିତିରେ, ବାଂଲାଦେଶ ପାଖରେ ଚୀନ ଆଡକୁ ଚାହିଁବା ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ବିକଳ୍ପ ନାହିଁ।
୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୮ରେ ପାକିସ୍ତାନର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ମିଆଁ ଅର୍ଶଦ ହୁସେନ ଚୀନ ଗସ୍ତ କରିଥିଲେ। ସେହି ସମୟରେ ସେ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ମାଓଙ୍କୁ ଆମ୍ବ ସହିତ ଏକ ଟୋକେଇ ଉପହାର ଦେଇଥିଲେ। ମାଓ ଆମ୍ବ ଖାଇ ନଥିଲେ ଏବଂ ପ୍ରଚାର ଦଳ ମାଧ୍ୟମରେ ଟୋକେଇଟିକୁ ବେଜିଂର ଏକ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟକୁ ପଠାଯାଇଥିଲା। ଏହି ଆମ୍ବଗୁଡ଼ିକୁ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କ ଏକ ଗୋଷ୍ଠୀ, ରେଡ ଗାର୍ଡଙ୍କ ସହିତ ଲଢ଼ୁଥିବା ଶ୍ରମିକମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ପଠାଯାଇଥିଲା।
୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୮ରେ ପାକିସ୍ତାନର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ମିଆଁ ଅର୍ଶଦ ହୁସେନ ଚୀନ ଗସ୍ତ କରିଥିଲେ। ସେହି ସମୟରେ ସେ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ମାଓଙ୍କୁ ଆମ୍ବ ସହିତ ଏକ ଟୋକେଇ ଉପହାର ଦେଇଥିଲେ। ମାଓ ଆମ୍ବ ଖାଇ ନଥିଲେ ଏବଂ ପ୍ରଚାର ଦଳ ମାଧ୍ୟମରେ ଟୋକେଇଟିକୁ ବେଜିଂର ଏକ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟକୁ ପଠାଯାଇଥିଲା। ଏହି ଆମ୍ବଗୁଡ଼ିକୁ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କ ଏକ ଗୋଷ୍ଠୀ, ରେଡ ଗାର୍ଡଙ୍କ ସହିତ ଲଢ଼ୁଥିବା ଶ୍ରମିକମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ପଠାଯାଇଥିଲା।